Pliki JPK_VAT są jednym z najważniejszych źródeł informacji dla Krajowej Informacji Skarbowej (KAS) o rozliczeniach VAT podatników. Obowiązek przesyłania JPK_VAT został wprowadzony po raz pierwszy w 2016 roku, stał się powszechny od początku 2018 roku. Oznacza to, że KAS już od ponad trzech lat konsekwentnie rozwija i udoskonala swoje narzędzia analityczne, za pomocą których sprawdza pliki JPK_VAT.

Pliki weryfikowane są obecnie na dwóch poziomach.

Pierwszy to poziom centralny, na którym pliki JPK_VAT są analizowane za pomocą algorytmów i narzędzi pozwalających na obsługę dużych baz danych (big data), w celu poszukiwania nieprawidłowości w całej populacji plików JPK_VAT. Analizy te mają na celu, w szczególności, wykrywanie pustych faktur, karuzel podatkowych, odliczania podatku naliczonego z faktur, od których nie został wykazany VAT należny oraz zgodności ewidencji sprzedaży i zakupów z deklaracją VAT. Informacje o wykrytych nieprawidłowościach są przekazywane do poszczególnych organów KAS, które sprawdzają rozliczenia danego podatnika, wytypowanego w trakcie badania, w bardziej szczegółowy sposób. Te badania służą więc do identyfikacji tych podatników, u których konieczna może być kontrola podatkowa, celno-skarbowa lub przeprowadzenie czynności sprawdzających.

Drugi poziom badań plików JPK_VAT, to badania prowadzone lokalnie, czyli przez urzędy skarbowe lub celno-skarbowe. Są one realizowane szczególnie w ramach czynności sprawdzających a także w ramach analizy zasadności wniosków podatników, np. wniosków o zwrot nadwyżki VAT naliczonego lub uwolnienia środków z rachunku VAT podatnika. W tym procesie wykorzystywane są narzędzia informatyczne wyposażone w odpowiednie algorytmy, których celem jest wyszukiwanie nieprawidłowości polegających, między innymi, na wielokrotnym wykazaniu tego samego dokumentu zakupu, błędnych danych kontrahentów lub dokonywania transakcji z podatnikami niezarejestrowanymi na VAT. Jeżeli plik JPK_VAT budzi wątpliwości organu, wówczas może to być powodem np. do wszczęcia kontroli.

Innymi słowy, im więcej błędów w JPK, tym większe jest prawdopodobieństwo wszczęcia kontroli lub przeprowadzenia czynności kontrolnych przez urząd skarbowy.

Dzięki dostępowi do informacji z JPK_VAT oraz odpowiedniej analizie tych informacji, KAS uzyskał znakomite narzędzie do prowadzenia kontroli w sposób celowany, a więc tam gdzie jest to potrzebne, zgodnie z analizami JPK_VAT. Ograniczony został w ten sposób element losowości kontroli u podatników. Według raportu NIK z 28 sierpnia 2019 roku, wprowadzenie JPK znacznie zmniejszyło ilość kontroli skarbowych, zwiększając jednocześnie wpływy do Skarbu Państwa z tytułu wykrytych nadużyć podatników w zakresie VAT.

To pokazuje, jak istotne jest dla podatników, żeby ich pliki JPK_VAT były przygotowane w sposób jak najbardziej rzetelny, nie tylko pod kątem formalnym, czyli zgodności z wymaganą strukturą, ale również pod kątem merytorycznym. Błędy merytoryczne, takie jak np. wykazanie daty otrzymania faktury zakupowej późniejszej niż data ewidencji, w której ta faktura jest ujmowana przez podatnika, będą powodowały, że dany podatnik zostanie dostrzeżony przez algorytmy weryfikujące KAS i może zostać zidentyfikowany – jako podmiot typowany do potencjalnej kontroli lub czynności sprawdzających.

Im mniej błędów w JPK, tym mniejsza szansa na zainteresowanie ze strony organów skarbowych i tym większe szanse pozytywnego rozpatrzenia wniosków składanych przez podatników do urzędów skarbowych. Stąd tak ważne jest, żeby podatnik miał świadomość tego, co wysyła w swoich plikach JPK_VAT, a dane były raportowane zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Ma to szczególne znaczenie, w przypadku przedsiębiorców, którzy posiadają dużo transakcji raportowanych w JPK (kilkaset tysięcy lub nawet kilka milionów). Wystarczy przypomnieć, że każdy błąd w JPK urząd skarbowy może nałożyć karę administracyjną w wysokości 500 zł.

Warto wspierać raportowanie podatków wysoko wyspecjalizowanymi narzędziami analitycznymi, które w podobnym a nawet szerszym zakresie co narzędzia KAS, wykrywają błędy w JPK. Największą bowiem zaletą płynącą z ich wykorzystywania jest możliwość pełnej kontroli nad rozliczeniami podatkowymi raportowanymi do Ministerstwa Finansów, co znacznie ogranicza ryzyko podatkowe i zapewnia bezpieczeństwo prowadzenia biznesu.

Jednym z takich narzędzi jest TAX INSIGHT, które kompleksowo analizuje pliki JPK pod kątem poprawności merytorycznej i formalnej.

Autor: Rafał Kacprowski, Doradca podatkowy TAX INSIGHT

Jak TAX INSIGHT pomoże Ci zapobiec kontroli skarbowej?

Dowiedz się więcej

Sprawdzam
Opublikowano: 3 stycznia 2022Kategorie: JPK_VAT, BlogBrak komentarzy

Zostaw komentarz